Piyelonefrit, böbrek enfeksiyonudur ve idrar yolu enfeksiyonunun en ciddi şeklidir. Ateşli İYE olarak da bilinir. Erken tanı ve tedavi, böbrek hasarını önlemek için çok önemlidir.
Piyelonefrit nedir?
İdrar yolu enfeksiyonları iki gruba ayrılır:
- Alt İYE (sistit): Enfeksiyon mesanede sınırlı, genellikle ateş yok
- Üst İYE (piyelonefrit): Enfeksiyon böbreğe ulaşmış, ateş var
Piyelonefrit daha ciddidir çünkü tedavi edilmezse böbrekte kalıcı hasar (skar) bırakabilir.
Belirtileri nelerdir?
Yaşa göre belirtiler değişir:
Bebeklerde
- Yüksek ateş (bazen tek belirti)
- Huzursuzluk, ağlama
- Emmeme, kusma
- Uyuşukluk
Büyük çocuklarda
- Yüksek ateş ve titreme
- Yan veya sırt ağrısı
- Karın ağrısı
- Bulantı, kusma
- Sık ve ağrılı idrar yapma
Nasıl tanı konur?
- İdrar tetkiki: Enfeksiyon belirtileri aranır
- İdrar kültürü: Bakteri türü ve antibiyotik duyarlılığı
- Kan testleri: Enfeksiyon şiddeti değerlendirilir
- Ultrason: Böbrek değerlendirilir
Tedavisi nasıl yapılır?
Hastanede tedavi gereken durumlar
- 3 aydan küçük bebekler
- Ağızdan alamayan çocuklar
- Ciddi genel durum bozukluğu
- Kusma
Bu durumlarda damardan antibiyotik verilir.
Evde tedavi
- Genel durumu iyi çocuklar
- Ağızdan antibiyotik alabilenler
- Tedavi süresi genellikle 7-14 gün
Tedavi sonrası ne yapılır?
- Kontrol idrar kültürü
- Böbrek ultrasonu
- Gerekirse reflü araştırması
- Tekrar enfeksiyon açısından takip
Böbrek hasarı nasıl önlenir?
- Erken tanı ve tedavi
- Antibiyotiği tam süre kullanma
- Kontrollere düzenli gitme
- Tekrar enfeksiyonları önleme
Ne zaman acil doktora gidilmeli?
- Yüksek ateş (özellikle bebeklerde)
- Yan veya sırt ağrısı ile ateş
- Kusma ve sıvı alamama
- Uyuşukluk veya aşırı huzursuzluk
Ankara için randevu sayfasını kullanabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Piyelonefrit tehlikeli mi? Erken tedavi ile sorunsuz iyileşir. Geç kalınırsa böbrek hasarı riski vardır.
Tekrarlar mı? Bazı çocuklarda tekrarlayabilir. Bu durumda altta yatan neden araştırılır.