Riboflavin eksikliği nedir? Ağız kenarında çatlaklar, dil iltihabı, göz hassasiyeti gibi ariboflavinozis belirtileri. B2 vitamini kaynakları, günlük ihtiyaç ve tedavi.
B2 vitamini (riboflavin), enerji üretimi ve antioksidan savunmada kritik rol oynayan suda çözünen bir vitamindir. Eksikliğinde ağız, dil, göz ve cilt etkilenir. Dengeli beslenme ile önlenebilir.
B2 vitamini ne işe yarar?
Riboflavin, vücutta FAD (flavin adenin dinükleotid) ve FMN (flavin mononükleotid) formlarına dönüşerek enerji üretiminde görev alır. Karbonhidrat, yağ ve protein metabolizmasında, antioksidan savunmada ve diğer B vitaminlerinin aktivasyonunda rol oynar.
Enerji üretimi: Redoks reaksiyonlarında elektron taşıyıcısı olarak görev yapar
Diğer vitaminlerle etkileşim: B6, niasin ve folik asit metabolizmasında rol oynar
Demir metabolizması: Demir emilimi ve hemoglobin sentezinde etkilidir
Hangi çocuklar risk altında?
Süt ve süt ürünleri tüketmeyen çocuklar: Laktoz intoleransı olanlar risk altındadır
Vejetaryen ve vegan çocuklar: Hayvansal kaynaklardan yoksun beslenme
Kronik ishal geçiren çocuklar: Emilim bozulur
Fototerapi alan bebekler: Hiperbilirubinemi tedavisi riboflavini parçalar
Hipotiroidi ve adrenal yetmezlik: FAD ve FMN dönüşümü azalır
Yüksek fiziksel aktivite: Sporcu çocuklarda gereksinim artar
Riboflavin eksikliği belirtileri nelerdir?
İzole riboflavin eksikliği nadirdir; genellikle diğer B grubu vitamin eksiklikleriyle birliktedir. Ağız, göz, deri ve genital bölge ile ilgili belirtiler ortaya çıkar:
Ağız ve dil bulguları
Angular stomatit: Ağız kenarlarında ağrılı çatlaklar ve kızarıklık
Keilozis: Dudaklarda kuruluk, çatlama ve kabuklanma
Glossit: Dilin şişmesi, kızarması ve magenta (mor-pembe) renk alması
Riboflavin (B2 vitamini), suda çözünen ve flavoproteinlerin yapısına giren bir vitamindir. FAD (flavin adenin dinükleotid) ve FMN (flavin mononükleotid) formlarında koenzim olarak görev yapar. Oksidatif metabolizma ve antioksidan savunmada kritik rol oynar.
Biyokimya ve Metabolizma
Riboflavin ince barsağın üst kısımlarından emilir. Besinlerdeki FMN ve FAD, mide pH'sında ve barsak fosfatazlarıyla riboflavine hidrolize olur. Absorbe olan riboflavin hücrelerde tekrar FMN ve FAD'a fosforile edilir.
Isı: Isıya dayanıklıdır ancak oksidan ajanlara duyarlıdır
Prognoz
Riboflavin tedavisine yanıt hızlıdır. Angular stomatit ve glossit birkaç gün içinde düzelmeye başlar. Kornea vaskülarizasyonu daha yavaş geriler. Diğer B grubu vitamin eksiklikleri de değerlendirilmeli ve tedavi edilmelidir.
Sık sorulan sorular
B2 vitamini eksikliği belirtileri nelerdir?
Ağız kenarlarında çatlaklar (angular stomatit), dudaklarda kuruluk ve çatlama (keilozis), dilin şişmesi ve mor-pembe renk alması (glossit), ışığa hassasiyet, göz yaşarması ve burun-kulak çevresinde pullu döküntü (seboreik dermatit) görülür.
Ariboflavinozis nedir?
Ariboflavinozis, riboflavin (B2 vitamini) eksikliğine bağlı klinik tablodur. Ağız köşelerinde çatlaklar, magenta dil, seboreik dermatit, fotofobi ve kornea damarlanması ile karakterizedir.
B2 vitamini hangi besinlerde bulunur?
Süt ve süt ürünleri (peynir, yoğurt) en zengin kaynaktır. Et, sakatat (karaciğer), yumurta, yeşil yapraklı sebzeler (ıspanak, brokoli), baklagiller ve mantar da iyi kaynaklardır.
Günlük B2 vitamini ihtiyacı ne kadar?
Bebekler 0.3-0.4 mg, 1-3 yaş 0.5 mg, 4-8 yaş 0.6 mg, 9-13 yaş 0.9 mg, ergenler 1.0-1.3 mg/gün. Gebeler 1.4 mg, emziren anneler 1.6 mg/gün almalıdır.
Riboflavin eksikliği nasıl tedavi edilir?
Günlük 10-30 mg riboflavin ağızdan verilir. Fazla alımda toksisite yoktur; fazlası idrarla atılır ve idrar parlak sarı renge döner (flavinüri).
Yazan: Uzm. Dr. Yaşar Hüseyin Onganlar — Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı, Ankara Çayyolu / Beytepe.
Önemli: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Çocuğunuz için bireysel tanı ve tedavi planı yüz yüze muayene ile belirlenir. Sorularınız için randevu alabilirsiniz.
