Akut otitis media (AOM), orta kulağın ani enfeksiyonudur. Soğuk algınlığından sonra çocuklarda en sık görülen hastalıklardan biridir; pik yaş genelde 6–20 aydır.
Genel orta kulak özeti için mevcut sayfa: orta kulak iltihabı. Sıvı birikimi (enfeksiyon olmadan) için: efüzyonlu otitis media.
Belirtiler
- Kulak ağrısı, huzursuzluk, ateş
- Bazen zar delinince akıntı
- Bebeklerde iştahsızlık, uyku bozukluğu
Tanı otoskopi ile konur. Sadece kızarıklık (ağlama da kızartabilir) tanı için yeterli değildir; bombelik, opaklaşma, hareket azalması ve ağrı klinik karar verir.
Tedaviye yaklaşım
Ağrı yönetimi her zaman önemlidir. Bazı çocuklarda, özellikle hafif seyirde, hekim 2–3 gün izlem (bekleyip gör) önerebilir; belirtiler 48–72 saatte düzelmezse antibiyotik planı değişir. İlk seçenek sıklıkla amoksisilin olup doz ve süre çocuğa göre hekim tarafından belirlenir.
Risk azaltma: risk faktörleri. Tekrarlayan / uzun süren sıvıda: kulak tüpü. Komplikasyon şüphesi: komplikasyonlar.
İlgili yazılar
Doktorlar için klinik notlar
Tanım: AOM — akut süpüratif orta kulak enfeksiyonu. Pik 6–20 ay. 1 yaşa kadar ≥1 epizod %62–71; 2 yaşa %77–85.
Patojen: S. pneumoniae ≈%40; H. influenzae %25–30; M. catarrhalis %10–15; GAS, S. aureus. Viral koenfeksiyon (RSV, rinovirüs vb.) sık.
Tanı algoritması (özet): Orta kulak efüzyonu (renk değişimi / opaklık / hareket ↓ veya hava–sıvı / kabarcık) + akut inflamasyon bulguları (şiddetli ağrı, belirgin eritem, bombelik) → AOM. Pürülan ototore (eksternal otit dışı) → AOM.
Tedavi: Ağrı kontrolü. Direnç endişesiyle seçilmiş olgularda 48–72 saat gözlem. İlk seçenek amoksisilin; dirençli pnömokok riskinde yüksek doz 80–100 mg/kg/gün (özellikle <2 yaş / yakın beta-laktam). Penisilin allerjisinde azitromisin alternatifleri tartışılır. Süre sıklıkla 10 gün; <2 yaş / ağır olguda kısa kür yetersiz kalabilir.
Yanıt yok (48–72 saat): uyum, viral koenfeksiyon, ÖT disfonksiyonu, direnç → 2. basamak yüksek doz amoksisilin-klavulanat (14:1), sefuroksim aksetil, IM seftriakson. Makrolidler dirençli suşlarda sınırlı.
Miringotomi/timpanosentez endikasyonları: şiddetli ağrı, yüksek ateş, fasiyal paralizi, labirentit, mastoidit, SSS komplikasyonu, kültür ihtiyacı.
Yazan: Uzm. Dr. Yaşar Hüseyin Onganlar — Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı, Ankara Çayyolu / Beytepe.
Önemli: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Çocuğunuz için bireysel tanı ve tedavi planı yüz yüze muayene ile belirlenir. Sorularınız için randevu alabilirsiniz.
Randevu: 0312 283 26 91