0312 2832691
tr
Sosyal Medya Hesaplarımız

Bebeklerde Sarılık

15 Haziran 2019
Bebeklerde Sarılık

Yenidoğan Sarılığı Genel Bakış

Bebeklerde sarılık yeni doğmuş bir bebeğin cilt ve gözlerinde sarı renk değişikliğidir. Bebeğin sarılığı, bebeğin kanında kırmızı kan hücrelerinin sarı bir pigmenti olan fazla miktarda bilirubin (bil-ih-ROO-bin) içerdiğinden oluşur.

Bebek sarılığı, özellikle 38. haftadan önce doğan bebeklerde (erken doğmuş bebeklerde) ve bazı emzirilen bebeklerde yaygın bir durumdur. Bebek sarılığı genellikle bir bebeğin karaciğeri kan dolaşımındaki bilirubinden kurtulacak kadar olgun olmadığı için oluşur. Bazı bebeklerde altta yatan bir hastalık bebek sarılığına neden olabilir.

35 haftalıktan büyük olan çocuklarını çoğunda genellikle sarılık tedavisi gerekmez. Nadiren, alışılmadık derecede yüksek bir kan seviyesi olan bilirubin, özellikle ciddi sarılık için belirli risk faktörlerinin varlığında, yenidoğanı beyin hasarı riskine sokabilir.

Bebeklerde Sarılık Belirtileri

Cildin sararması ve gözlerin beyazlarının sararması – bebek sarılığının ana belirtisi – genellikle doğumdan sonraki ikinci ve dördüncü günlerde görülür.

Bebek sarılığını kontrol etmek için bebeğinizin alnına veya burnuna hafifçe bastırın. Cilt bastığınız yerde sarı görünüyorsa, bebeğinizin hafif sarılığı olması muhtemeldir. Bebeğinizin sarılığı yoksa, ten rengi bir an için normal renginden biraz daha açık görünmelidir.

Bebeğinizi iyi aydınlatma koşullarında, tercihen doğal gün ışığında inceleyin. Tabi sarılık riskli bir durum olduğu için, bu değerlendirmenin bir doktor tarafından yapılması daha uygun olacaktır.

sarılık belirtileri

Ne Zaman Doktora Görünmeli?

Çoğu hastanede taburcu olmadan önce bebekleri sarılık muayenesi yapılır. Amerikan Pediatri Akademisi, yenidoğanların rutin tıbbi kontroller sırasında ve en az her sekiz ila 12 saatte bir hastanede sarılık muayenesi yapılmasını önerir.

Bebeğiniz doğumdan sonraki üçüncü ve yedinci gün arasındaki sarılık muayenesinde, bilirubin seviyeleri genellikle en yüksek olduğunda incelenmelidir. Bebeğiniz doğumdan 72 saat sonra taburcu edilirse, taburcu edildikten sonraki iki gün içinde sarılık değerlendirmesi için bir takip randevusu alın.

Yenidoğan bebek bakımı ve beslenme ile ilgili olarak yenidoğan bakımı, yenidoğan uyku düzeni gibi yazıları okumak için yenidoğan kategorisini inceleyebilirsiniz. 

Aşağıdaki işaretler veya semptomlar aşırı sarılık veya aşırı bilirubinden kaynaklanan komplikasyonları gösterebilir. Aşağıdaki durumlarda doktorunuzu arayın:

  • Bebeğinizin cildi çok daha sarı olur
  • Bebeğinizin derisi karın, kollar veya bacaklar sarı görünüyor ise
  • Bebeğinizin gözlerinin beyazları sarı görünüyor
  • Bebeğiniz halsiz veya hasta görünüyor ya da uyanması zor oluyorsa
  • Bebeğiniz kilo almıyor ya da yetersiz besleniyor
  • Bebeğiniz yüksek sesle tiz ağlıyor

Nedenler

Aşırı bilirubin (hiperbilirubinemi) sarılığın ana nedenidir. Sarılığın sarı renginden sorumlu olan bilirubin, “kullanılmış” kırmızı kan hücrelerinin parçalanmasından salınan pigmentin oluşturur.

Yeni doğanlar, daha fazla olan  kırmızı kan hücrelerinin yaşamın ilk birkaç günü daha hızlı parçalanması nedeniyle yetişkinlerden daha fazla bilirubin üretir. Normal olarak, karaciğer bilirubini kan dolaşımından filtreler ve bağırsak sistemine bırakır. Bir yenidoğanın olgunlaşmamış karaciğeri, çoğu zaman bilirubini yeterince hızlı bir şekilde parçalayamaz, bu da fazla miktarda bilirubine neden olur. Bu normal yenidoğan koşullarına bağlı sarılık fizyolojik sarılık olarak adlandırılır ve tipik olarak yaşamın ikinci veya üçüncü gününde görülür.

Yenidoğan Sarılığı Diğer Nedenleri

Altta yatan bir hastalık bebek sarılığına neden olabilir. Bu durumlar normal sarılık nedenine göre daha az sıklıkla görülmekle beraber tehlikeli sarılık durumuna neden olur. Bu durumlarda, sarılık sıklıkla bebek sarılıklarının en sık görülen formundan çok daha erken veya çok sonra ortaya çıkar. Sarılığa neden olabilecek hastalıklar veya durumlar:

  • İç kanama (kanama)
  • Bebeğinizin kanında bir enfeksiyon (sepsis)
  • Diğer viral veya bakteriyel enfeksiyonlar
  • Annenin kanıyla bebeğin kanı arasında bir uyumsuzluk
  • Karaciğer bozukluğu
  • Enzim eksikliği
  • Bebeğinizin kırmızı kan hücrelerinin hızlı bir şekilde parçalanmalarına neden olan bir anormallik

Bebeklerde Sarılık İçin Risk faktörleri

Sarılık için majör risk faktörleri, özellikle de komplikasyonlara neden olabilen ciddi sarılık için risk faktörleri şunlardır:

  • Erken doğum. 38. gebelik haftasından önce doğmuş bir bebek, tam zamanlı bebekler kadar hızlı bir şekilde bilirubini işleyemeyebilir. Erken doğan bebekler ayrıca daha az beslenebilir ve daha az bağırsak hareketine sahip olabilir, bu da dışkıdan daha az bilirubinin atılmasını sağlar.
  • Doğum sırasında önemli morarma ya da zor doğum. Doğum sırasında çok zorlanmış, doğum esnasında hematom denilen morlukları olan bebeklerde bu morluklarda birikmiş kan hücreleri parçalanır ve  daha fazla kırmızı kan hücresinin parçalanmasından dolayı daha yüksek bilirubin seviyeleri olabilir.
  • Kan grubu. Annenin kan grubu bebeğininkinden farklıysa, bebek plasenta yoluyla kırmızı kan hücrelerinin anormal derecede hızlı parçalanmasına neden olan antikorlar almış olabilir.
  • Emzirme. Emzirilen bebekler, özellikle de emzirmekte güçlük çeken veya emzirmekle yeteri kadar beslenme sağlanamayan bebeklerde sarılık riski daha yüksektir. Dehidratassyon (sıvı kaybı) veya düşük kalorili beslenme sarılık başlangıcına katkıda bulunabilir. Ancak, emzirmenin yararları nedeniyle, sadece anne sütü ile beslenmeyi çok önemsiyoruz. Bebeğinizin yeterince yemek yediğinden ve yeterince sıvı aldığından emin olmak önemlidir.
bebeklerde sarılık

Tedavi öncesi ve sonrası sarılıklı bebek

Komplikasyonlar

Ciddi sarılıklara neden olan yüksek bilirubin seviyeleri tedavi edilmezse ciddi komplikasyonlara neden olabilir.

Akut Bilirubin Ensefalopatisi Nedir?

Bilirubin, beyin hücrelerine toksiktir. Bir bebeğin ciddi sarılığı varsa, akut bilirubin ensefalopati denilen bir durum olan, bilirubinin beyine geçme riski vardır. Hızlı tedavi önemli kalıcı hasarı önleyebilir.

Sarılıklı bir bebekte akut bilirubin ensefalopati belirtileri:

  • Halsizlik
  • Uyanma zorluğu
  • Yüksek tiz sesli ağlama
  • Kötü emme veya besleme
  • Boyun ve vücudun geriye doğru yaylanması
  • Ateş

Kernikterus Nedir?

Kernikterus, akut bilirubin ensefalopatinin beyinde kalıcı hasara neden olması durumunda ortaya çıkan bir sendromdur. Kernikterus aşağıdakilerle sonuçlanabilir:

  • İstemsiz ve kontrolsüz hareketler (atetoid serebral palsi)
  • Kalıcı yukarı bakışı
  • İşitme kaybı
  • Diş minesinin yanlış gelişimi

Yenidoğan Sarılığını Önleme

Bebek sarılığının en iyi önleyicisi yeterli beslenmedir. Emzirilen bebekler, yaşamın ilk birkaç günü için günde sekiz ila 12 beslenmelidir. Formülle beslenen bebeklerde, ilk hafta için genellikle her iki ila üç saatte 30-60  ml formül mama almalıdır.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Ziyaretçilerimiz tarafından yapılan yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZIN

Bu konu hakkındaki görüşünüzü belirtmek ister misiniz?